123doc

Top 10 tài liệu về chủ nghĩa duy vật biện chứng 

Chủ nghĩa duy vật biện chứng là triết học duy vật, nằm trong bộ ba bộ phận cấu thành của Chủ nghĩa Marx. Chủ nghĩa duy vật biện chứng thể hiện một điều rằng các nguyên lý của chủ nghĩa duy vật sẽ được giải thích một cách biện chứng và đồng thời nhất quán với quan điểm trong quan hệ giữa vật chất và ý thức, vật chất là cái thứ nhất, cái quyết định và tồn tại độc lập với ý thức, còn ý thức là cái thứ hai, cái có sau mặt khác lại thừa nhận tác dụng tích cực trở lại của ý thức đối với vật chất.

Nắm được vai trò và tầm quan trọng của chủ nghĩa duy vật biện chứng đối với quá trình học tập cũng như nghiên cứu chuyên sâu về lĩnh vực triết học. Chúng mình đã tổng hợp 10 tài liệu về chủ nghĩa duy vật biện chứng để các bạn có thể cùng tham khảo.

I. Các tài liệu về chủ nghĩa duy vật biện chứng hay nhất

1. Tiểu luận triết học Mác Lênin (phần chủ nghĩa duy vật biện chứng)

Tài liệu này là một bài tiểu luận triết học Mác Lênin tập trung vào học phần chủ nghĩa duy vật biện chứng. Tài liệu sẽ giải đáp cho bạn các thắc mắc cơ bản như cơ sở lý luận thực tiễn là gì? Vai trò của thực tiễn trong nhận thức. Ý nghĩa của phương pháp luận trong học tập và rèn luyện,… Tất cả nội dung đều nhằm giúp bạn nắm vững kiến thức nền tảng về phương pháp của chủ nghĩa Marx.

Tiểu luận triết học Mác Lênin (phần chủ nghĩa duy vật biện chứng)
Tiểu luận triết học Mác Lênin (phần chủ nghĩa duy vật biện chứng)

Download tài liệu

2. Chủ nghĩa duy vật biện chứng và vai trò của nó đối với con người

Đây là một tài liệu hướng dẫn học tập dành cho sinh viên. Với tài liệu này, các bạn sẽ được giới thiệu về khái niệm của phép biện chứng và siêu hình, sự đối lập giữa phương pháp biện chứng và phương pháp siêu hình. Đồng thời tiến hành khái quát lịch sử của phép biện chứng, giới thiệu cho chúng ta về chủ nghĩa duy vật, chủ nghĩa duy tâm,… đây đều là những nội dung cơ bản và giúp bạn nắm được những kiến thức cơ bản về triết học.

Chủ nghĩa duy vật biện chứng và vai trò của nó đối với con người
Chủ nghĩa duy vật biện chứng và vai trò của nó đối với con người

Download tài liệu

3. Quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng về nguồn gốc và bản chất của ý thức. Ý nghĩa của việc nắm vững vấn đề này.

Tài liệu này cho rằng, mặc dù vật chất quyết định ý thức, nhưng ý thức cũng có tính năng động, sáng tạo, cho nên thông qua hoạt động thực tiễn của con người có thể tác động trở lại vật chất bằng cách thúc đẩy hoặc kìm hãm ở một mức độ nào đó các điều kiện vật chất, góp phần cải biến thế giới khách quan.

Tuy nhiên, sự tác động trở lại của ý thức đối với vật chất dù đến đâu chăng nữa vẫn phụ thuộc vào các điều kiện vật chất. Cho nên, xét đến cùng, vật chất luôn quyết định ý thức. Vật chất còn là cơ sở, nguồn gốc của những nội dung mà ý thức phản ánh. Nghĩa là vật chất quyết định nội dung phản ánh của ý thức.

Quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng về nguồn gốc và bản chất của ý thức. Ý nghĩa của việc nắm vững vấn đề này.
Quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng về nguồn gốc và bản chất của ý thức. Ý nghĩa của việc nắm vững vấn đề này.

Download tài liệu

4. NNLCB- Chương 1 Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Đây là một giáo trình giảng dạy, giúp cho các giảng viên cũng như tất cả chúng ta nắm được nội dung về chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy vật biện chứng. Đồng thời thể hiện quan điểm duy vật biện chứng về vật chất, ý thức và mối quan hệ của chúng. Chủ nghĩa duy vật biện chứng khẳng định rằng ý thức của con người là sản phẩm của quá trình phát triển tự nhiên và lịch sử – xã hội. Cũng như vật chất có được từ lao động và ngôn ngữ.

NNLCB- Chương 1 Chủ nghĩa duy vật biện chứng
NNLCB- Chương 1 Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Download tài liệu

5. Chủ nghĩa duy vật biện chứng 

Chủ nghĩa duy vật biện chứng là hệ thống tri thức lý luận chung nhất của con người về thế giới; về vị trí, vai trò của con người trong thế giới ấy; những vấn đề có kết nối với chân lý, sự tồn tại, kiến thức, giá trị, quy luật, ý thức, và ngôn ngữ,… bằng phương pháp biện chứng, tức mọi vấn đề đều giải quyết bằng biện chứng.

Nói cách khác chủ nghĩa duy vật biện chứng là một trong những hình thái ý thức xã hội, là học thuyết về những nguyên tắc chung nhất của tồn tại và nhận thức, của thái độ con người đối với thế giới; là khoa học về những quy luật chung nhất của tự nhiên, xã hội và tư duy.

Chủ nghĩa duy vật biện chứng 
Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Download tài liệu

6. Chương I: Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Tài liệu này sẽ cung cấp cho các bạn những vấn đề cơ bản của triết học, trong đó có chủ nghĩa duy vật biện chứng. Tài liệu này bao gồm giải thích vấn đề cơ bản của triết học, bao gồm chủ nghĩa duy vật cho rằng tồn tại (vật chất) có trước tư duy (ý thức) và quyết định tư duy (ý thức).

Và chủ nghĩa duy tâm, ngược lại, cho rằng tư duy (ý thức) có trước tồn tại (vật chất) và quyết định tồn tại (vật chất). Tài liệu này sẽ giúp bạn phân định rõ ràng các khái niệm và có định hướng đúng trong cách suy nghĩ vấn đề này.

Chương I: Chủ nghĩa duy vật biện chứng
Chương I: Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Download tài liệu

7. Đề cương ôn thi môn triết học Mác Lênin Phần chủ nghĩa duy vật biện chứng phần 1

Đây là tài liệu ôn tập bộ môn Triết học, đối với tài liệu này, bạn sẽ được cung cấp kiến thức về hai nguyên lý cơ bản của phép biện chứng duy vật. Đó là nguyên lý về mối liên hệ phổ biến và nguyên lý về sự phát triển. Rút ra kết luận rằng trong hoạt động nhận thức và thực tiễn của con người cần phải có quan điểm toàn diện, quan điểm phát triển.

Đề cương ôn thi môn triết học Mác Lênin Phần chủ nghĩa duy vật biện chứng phần 1
Đề cương ôn thi môn triết học Mác Lênin Phần chủ nghĩa duy vật biện chứng phần 1

Download tài liệu

8. Đề cương ôn thi môn triết học Mác Lênin Phần chủ nghĩa duy vật biện chứng phần 2

Tiếp tục là phần thứ hai của tài liệu ôn tập bộ môn Triết học. Đối với tài liệu này, các bạn sẽ được phổ biến về các cặp phạm trù cơ bản của phép biện chứng duy vật, ví dụ như: Cái riêng và cái chung, Nguyên nhân và kết quả, tất nhiên và ngẫu nhiên, nội dung và hình thức, bản chất và hiện tượng, khả năng và hiện thực,… và đồng thời nắm được vai trò, tầm quan trọng của tính biện chứng, nghĩa là nội dung mà phạm trù phản ánh luôn vận động, phát triển.

Đề cương ôn thi môn triết học Mác Lênin Phần chủ nghĩa duy vật biện chứng phần 2
Đề cương ôn thi môn triết học Mác Lênin Phần chủ nghĩa duy vật biện chứng phần 2

Download tài liệu

9. Chuyên đề chủ nghĩa duy vật biện chứng – Cơ sở lý luận của thế giới quan khoa học 

Đây là một tài liệu chuyên đề được đánh giá rất cao bởi nội dung đầy đủ, rõ ràng, dễ hiểu và hình thức trình bày cũng rất khoa học, logic. Tài liệu này cũng sẽ giúp chúng ta hiểu hơn về những quy luật cơ bản của phép biện chứng. Quy luật từ những thay đổi về lượng dẫn đến những thay đổi về chất và ngược lại. Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập chỉ ra nguồn gốc của sự vận động, phát triển của sự vật. Và cuối cùng là quy luật phủ định của phủ định chỉ ra khuynh hướng vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng.

Chuyên đề chủ nghĩa duy vật biện chứng - Cơ sở lý luận của thế giới quan khoa học 
Chuyên đề chủ nghĩa duy vật biện chứng – Cơ sở lý luận của thế giới quan khoa học

Download tài liệu

10. Câu1: Quan điểm chủ nghĩa duy vật biện chứng về vật chất , ý thức và mối liên hệ giữa vật chất và ý thức? 

Tài liệu này là tổng hợp các câu hỏi về chủ nghĩa duy vật biện chứng giúp bạn kiểm tra, củng cố thêm kiến thức của mình. Qua việc hoàn thành những câu hỏi, bạn cũng sẽ hiểu thêm về chủ nghĩa duy vật biện chứng, rằng trên cơ sở quan điểm về bản chất vật chất của thế giới, bản chất năng động, sáng tạo của ý thức và mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức, chủ nghĩa duy vật biện chứng xây dựng nên nguyên tắc phương pháp luận cơ bản, chung nhất đối với hoạt động nhận thức và thực tiễn của con người.

10. Câu1: Quan điểm chủ nghĩa duy vật biện chứng về vật chất , ý thức và mối liên hệ giữa vật chất và ý thức? 
10. Câu1: Quan điểm chủ nghĩa duy vật biện chứng về vật chất , ý thức và mối liên hệ giữa vật chất và ý thức?

Download tài liệu

100+ Tài liệu chủ nghĩa duy vật biện chứng hay

Đọc thêm:

Top 10 lời mở đầu luận văn hay nhất

10+ Đồ án tốt nghiệp xây dựng website tốt nhất

II. Những điều cơ bản về chủ nghĩa duy vật biện chứng 

1. Chủ nghĩa duy vật biện chứng và ý thức

1. Nguồn gốc của ý thức 

Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng

Bao gồm 2 nguồn gốc như sau: Nguồn gốc tự nhiên của ý thức và nguồn gốc xã hội của ý thức.

  • Nguồn gốc tự nhiên của ý thức được tạo nên bởi trí não con người, bởi sự sáng tạo, suy nghĩ của con người về mọi thứ xung quanh. trong đó, thế giới khách quan tác động đến bộ óc con người từ đó tạo ra khả năng hình thành ý thức của con người về thế giới khách quan. Như vậy, ý thức chính là sự phản ánh của con người về thế giới khách quan.
  • Nguồn gốc xã hội của ý thức được hình thành từ sự lao động và ngôn ngữ. Về lao động, đó là quá trình con người sử dụng công cụ tác động vào giới tự nhiên nhằm thay đổi giới tự nhiên cho phù hợp với nhu cầu của con người.Như vậy, sự ra đời của ý thức chủ yếu do hoạt động cải tạo thế giới khách quan thông qua quá trình lao động. Còn đối với ngôn ngữ, đó là hình thức vật chất nhân tạo đóng vai trò thể hiện và lưu giữ các nội dung ý thức. Sự ra đời của ngôn ngữ gắn liền với lao động.
  • Bản chất của ý thức

Chủ nghĩa duy vật biện chứng cho rằng ý thức chính là sự phản ánh thế giới khách quan vào bộ não con người thông qua hoạt động thực tiễn, nên bản chất của ý thức là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan, là sự phản ánh sáng tạo thế giới vật chất.

Chúng ta cũng lưu ý, do ý thức chỉ là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan nên trong nhận thức và hoạt động thực tiễn phải xuất phát từ thực tế khách quan. Cần phải chống bệnh chủ quan duy ý chí. Đồng thời do ý thức là sự phản ánh tự giác, sáng tạo hiện thực, nên cần chống lại tư tưởng thụ động và chủ nghĩa giáo điều xa rời thực tiễn. Từ đó chúng ta có khái niệm vật chất.

2. Chủ nghĩa duy vật biện chứng và vật chất

Đầu tiên chúng ta cần phân biệt khái niệm “vật chất” với tư cách là phạm trù triết học (tức phạm trù khái quát thuộc tính cơ bản nhất, phổ biến nhất của mọi tồn tại vật chất và được xác định từ góc độ giải quyết vấn đề cơ bản của triết học) với khái niệm “vật chất” được sử dụng trong các khoa học chuyên ngành (khái niệm dùng để chỉ những dạng vật chất cụ thể, cảm tính).

Tiếp theo đó, chúng ta cần đồng ý rằng vật chất là thuộc tính cơ bản nhất, phổ biến nhất của mọi dạng vật chất là thuộc tính tồn tại khách quan, tức tồn tại ngoài ý thức, độc lập, không phụ thuộc vào ý thức của con người, cho dù con người có nhận thức được hay không nhận thức được nó.

Và cuối cùng, vật chất, dưới những dạng cụ thể của nó là cái có thể gây nên cảm giác ở con người khi nó trực tiếp hay gián tiếp tác động đến giác quan của con người; ý thức của con người là sự phản ánh đối với vật chất; vật chất là cái được ý thức phản ánh.

  • Vật chất tồn tại bằng sự vận động và dưới hình thức không – thời gian 

Đầu tiên là sự tồn tại của vật chất bằng sự vận động. Khẳng định vận động là phương thức tồn tại của vật chất, là thuộc tính cố hữu của vật chất, chủ nghĩa duy vật biện chứng cũng đã khẳng định vận động là tuyệt đối, là vĩnh viễn. Điều này không có nghĩa là chủ nghĩa duy vật biện chứng phủ nhận đứng im; song, theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng, đứng im là trạng thái đặc biệt của vận động, đó là vận động trong thế cân bằng và đứng im là hiện tượng tương đối, tạm thời.

Còn đối với hình thức tồn tại của vật chất là không gian, thời gian. Tức là mọi dạng cụ thể của vật chất đều tồn tại ở một vị trí nhất định, chiếm một không gian cụ thể (chiều cao, chiều rộng, chiều dài) nhất định và tồn tại trong một vị trí nhất định (trước hay sau, trên hay dưới, bên phải hay bên trái, v.v.) với những dạng vật chất khác.

Những hình thức tồn tại như vậy được gọi là không gian. Mặt khác, sự tồn tại của sự vật còn được thể hiện ở quá trình biến đổi: kế tiếp và chuyển hóa, nhanh hay chậm, v.v.. Những hình thức tồn tại như vậy được gọi là thời gian.

  • Cuối cùng là sự khẳng định của vật chất đối với thế giới

Chúng ta khẳng định, bản chất của thế giới là vật chất, thế giới thống nhất bởi vật chất, được tạo ra, sử dụng và biến đổi dưới dạng vật chất tách biệt hoàn toàn với ý thức của con người. 

  • Chủ nghĩa duy vật biện chứng và mối quan hệ giữa vật chất và ý thức

Trong chủ nghĩa duy vật biện chứng đã quy định mối quan hệ giữa vật chất và ý thức là mối quan hệ biện chứng. Trong mối quan hệ này, vật chất có trước, ý thức có sau, vật chất là nguồn gốc của ý thức, quyết định ý thức, song ý thức không hoàn toàn thụ động mà nó có thể tác động trở lại vật chất thông qua hoạt động thực tiễn của con người.

Cụ thể hơn một chút, khi chúng ta tiến hành tìm hiểu về vật chất, về nguồn gốc, bản chất của ý thức, về vai trò của vật chất, của ý thức có thể thấy: ý thức chỉ có khả năng tác động trở lại vật chất, sự tác động ấy không phải tự thân mà phải thông qua hoạt động thực tiễn (hoạt động vật chất) của con người.

Sức mạnh của ý thức trong sự tác động này phụ thuộc vào trình độ phản ánh của ý thức, mức độ thâm nhập của ý thức vào những người hành động, trình độ tổ chức của con người và những điều kiện vật chất, hoàn cảnh vật chất, trong đó con người hành động theo định hướng của ý thức. Còn vật chất là nguồn gốc của ý thức, quyết định nội dung và khả năng sáng tạo ý thức; là điều kiện tiên quyết để thực hiện ý thức.

Đọc thêm:

Top 10 tiểu luận về triết học Mác- Lênin hay nhất.

Top 10 mẫu báo cáo thực tập tốt nghiệp ngành Quản lý văn hóa hay nhất

Vậy là chúng mình đã tổng hợp và gửi đến các bạn 10 tài liệu về chủ nghĩa duy vật biện chứng hay nhất. Mong rằng những tài liệu này sẽ giúp ích nhiều cho các bạn trong quá trình học tập và nghiên cứu đối với bộ môn triết học Mác – Lênin nói chung và chủ nghĩa duy vật biện chứng nói riêng. Qua việc tham khảo những tài liệu được chúng mình tổng hợp, các bạn chắc chắn sẽ nắm được những kiến thức cơ bản như khái niệm, vai trò, đặc điểm,… của chủ nghĩa duy vật biện chứng và có khả năng áp dụng vào thực tiễn cuộc sống. 

Rate this post
Tham khảo thêm  Top 10 luận văn tốt nghiệp đại học Bách Khoa được đánh giá cao
You cannot copy content of this page