Nghị luận về sự sẻ chia qua câu chuyện Chim Én và Dế Mèn

Đề bài: Trình bày suy nghĩ của anh chị về câu chuyện sau:

CÂU CHUYỆN VỀ CHIM ÉN VÀ DẾ MÈN

Mùa xuân đất trời đẹp, Dế Mèn thơ thẩn ở cửa hang, hai con Chim Én thấy tội nghiệp bèn rủ dế mèn dạo chơi trên trời. Mèn hốt hoảng. Nhưng sáng kiến của Chim Én đưa ra rất giản dị: hai Chim Én ngậm hại đầu của một cọng cỏ khô, Mèn ngậm vào giữa. Thế là cả ba cùng bay lên. Mây nồng nàn, trời đất gợi cảm, cỏ hoa vui tươi. Dế Mèn say sưa. Sau một hồi lâu miên man. Mèn ta chợt nghĩ bụng, ơ hay việc gì phải ta phải gánh hai con Én này trên vai cho mệt nhỉ. Sao ta không quẳng gánh nợ này đi để dạo chơi một mình có sướng hơn không? Nghĩ là làm, Mèn há mồm ra. Và nó rơi vèo xuống đất như một chiếc lá lìa cành.

Dàn ý Nghị luận về sự sẻ chia qua câu chuyện Chim Én và Dế Mèn

I. Mở bài

• Giới thiệu câu chuyện ngụ ngôn “Chim Én và Dế Mèn”.

• Khẳng định đây là một câu chuyện giàu ý nghĩa, gợi lên nhiều bài học sâu sắc về thái độ sống, lòng biết ơn, sự sẻ chia, cũng như cách tự nhìn nhận chính mình.

II. Thân bài

1. Nhận thức ý nghĩa câu chuyện

• Chim Én tốt bụng, sẵn sàng tặng Dế Mèn món quà tuyệt vời: một chuyến thưởng ngoạn mùa xuân tuyệt đẹp.

• Dế Mèn ban đầu là người nhận ơn, nhưng lại ngộ nhận, ảo tưởng, ích kỷ, cho rằng chính mình đang “gánh” hai con chim én.

• Kết cục: khi Dế Mèn buông ra khỏi sự giúp đỡ, ngay lập tức rơi thẳng xuống đất, trả giá cho tính toán thiển cận của mình.

• Câu chuyện có hình thức như một truyện ngụ ngôn, phản ánh đời sống hiện nay: con người dễ ảo tưởng về bản thân, thực dụng, ích kỷ, quên mất mình đang cần ai và ai đang giúp mình.

2. Suy nghĩ của bản thân từ câu chuyện

• Bài học về sự hợp tác, sẻ chia:

  • Khi biết hợp tác, sẻ chia, tất cả đều cùng có lợi và cùng được hưởng niềm vui.

• Bài học về giá trị cuộc sống:

  • Biết trân trọng những gì mình đang có, mới cảm nhận được hạnh phúc.

  • Người không biết quý trọng dễ rơi vào bất hạnh.

• Bài học về lòng tin:

  • Cuộc sống cần được xây dựng trên niềm tin lẫn nhau để thoải mái, nhẹ nhàng.

• Bài học về cách nhìn nhận:

  • Nhìn đời thiển cận, hời hợt sẽ đưa đến những quyết định sai lầm, đáng tiếc.

• Bài học về cho và nhận:

  • Cho và nhận luôn gắn bó, chuyển hóa: khi giúp người, ta cũng nhận lại niềm vui, giá trị sống.

• Ý nghĩa cuối cùng:

  • Quan trọng không phải những thứ ta sở hữu, mà là những gì ta đã đóng góp, sẻ chia.

  • Biết yêu thương, quan tâm đến người khác, tận hưởng cuộc sống để thấy đời thêm ý nghĩa.

3. Bài học nhận thức và hành động

• Ngợi ca: Những con người biết sống vị tha, biết trân trọng người đã giúp mình, biết hợp tác, sẻ chia để cùng nhau tiến bộ.

• Phê phán: Những kẻ ích kỷ, ảo tưởng về chính mình, toan tính vụ lợi, không trân trọng người đã giúp đỡ mình.

• Hành động:

  • Tự nhắc nhở sống khiêm tốn, chân thành, biết ơn và luôn đặt lợi ích chung lên trước.

  • Tích cực vun đắp các mối quan hệ tốt đẹp, giúp đỡ người khác không vụ lợi.

III. Kết bài

• Khẳng định lại giá trị sâu sắc mà câu chuyện “Chim Én và Dế Mèn” để lại.

• Liên hệ bản thân: luôn nhắc nhở sống chan hòa, biết ơn, trân trọng cơ hội và tình cảm người khác dành cho mình.

Bài văn mẫu Nghị luận về sự sẻ chia qua câu chuyện Chim Én và Dế Mèn

Cuộc đời của mỗi con người là một hành trình dài, mà trên con đường ấy, chúng ta chính là những kẻ lữ hành đơn độc nếu không có những người bạn đồng hành. Sẽ thật khó để một mình vượt qua hết những chông gai, thử thách mà cuộc sống đặt ra. Để đi đến đích, chúng ta cần có những người để tin tưởng, yêu thương, sẻ chia, tương trợ mỗi khi gặp gian nan. Đó là mối quan hệ hai chiều, nơi ta nhận về cũng như phải biết cho đi, biết sống chân thành để giữ lấy tình cảm quý giá ấy. Nếu chỉ biết đặt lợi ích bản thân lên trên tất cả, sống ích kỷ, toan tính, cuối cùng, xung quanh ta sẽ chẳng còn ai, ta sẽ trở thành kẻ cô độc nhất. Câu chuyện về “Dế Mèn và Chim Én” đã gửi gắm cho chúng ta thật nhiều bài học sâu sắc về tình bạn, về lẽ sống biết cho và nhận.

Câu chuyện kể về một buổi sáng mùa xuân, khi Dế Mèn lặng lẽ ngồi trước cửa hang ngắm cảnh. Bầu trời xanh, mây trắng, gió thổi dịu dàng mà lòng Dế vẫn trống vắng, đơn độc. Đúng lúc ấy, hai chú Chim Én bay qua, thấy Dế Mèn cô quạnh liền hạ xuống, mở lời rủ Dế cùng dạo chơi trên bầu trời. Ban đầu, Dế Mèn hoảng hốt lắm, bởi vốn dĩ Dế không biết bay, càng không dám mơ đến chuyện sải cánh trên cao. Nhưng hai chú Chim Én tốt bụng đã nghĩ ra cách: mỗi én ngậm một đầu cọng cỏ khô, còn Dế Mèn ngậm giữa, thế là cả ba cùng bay lên trời cao.

Bầu trời mùa xuân thật đẹp. Mây hồng lững lờ, gió mơn man, cỏ hoa khoe sắc. Dế Mèn chưa từng được nhìn thế giới bao la, huyền ảo đến vậy. Nhưng cũng chính lúc ấy, Dế trở nên đắc ý, ngạo mạn. Nó ngỡ rằng chính mình đang “gánh” hai chú chim én, rằng không cần đến họ thì mình cũng có thể tự do phiêu du. Thế là Dế Mèn buông cọng cỏ ra và ngay lập tức rơi vèo xuống đất, như một chiếc lá lìa cành.

Câu chuyện tuy ngắn gọn nhưng gửi gắm vô vàn bài học nhân sinh sâu sắc. Trước hết, đó là bài học về sức mạnh của sự hợp tác, đoàn kết. Nếu không có hai chú chim én cùng nhau góp sức, sẽ chẳng bao giờ có một Dế Mèn được bay lên cao, được ngắm nhìn thế giới rộng lớn. Hai chú én đã đặt niềm tin vào nhau, không quản khó khăn để đem lại niềm vui cho người bạn mới. Họ không toan tính, không đòi hỏi báo đáp, chỉ xuất phát từ tấm lòng vị tha, nhân ái.

Đáng tiếc thay, Dế Mèn lại không hiểu được điều đó. Nó quên đi chính bản thân mình mới là kẻ đang được giúp đỡ. Nó ảo tưởng về sức mạnh của mình, vô ơn và ích kỷ. Chính vì thế, bài học cay đắng mà Dế nhận được là cú ngã đau điếng, mất đi cơ hội được sải cánh cùng bạn bè trên bầu trời xuân.

Qua đó, câu chuyện còn khơi mở những triết lý giản dị mà sâu xa về cách đối nhân xử thế. Trong cuộc sống, mỗi người đều cần biết trân trọng những gì mình đang có, đặc biệt là tình cảm chân thành từ người khác. Đừng để sự kiêu ngạo, ngộ nhận hay ích kỷ khiến ta đánh mất những tình bạn đẹp, những cơ hội quý giá. Hãy nhớ rằng tình bạn chỉ thật sự bền lâu khi xuất phát từ hai phía, từ sự cho đi lẫn nhau. Người chỉ biết nhận mà không biết đáp lại, trước sau cũng sẽ trở nên cô độc. Như nhà thơ Tố Hữu đã từng nhắc nhở: “Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình.”

Thực tế cuộc đời cũng minh chứng cho sức mạnh của đoàn kết, hợp tác. Nếu không có tinh thần đồng lòng, nhân dân Việt Nam sẽ khó mà chiến thắng được thực dân Pháp hay đế quốc Mỹ. Nếu chỉ có tình yêu nước mà không đoàn kết, thì sẽ chẳng khác nào “lấy trứng chọi đá”. Nhờ đoàn kết, ta mới tạo nên được sức mạnh “người người như một”, mới có thể vượt qua giông bão thời đại.

Vậy nên, mỗi chúng ta hãy biết sống chân thành, mở lòng giúp đỡ, sẻ chia với người khác, không toan tính thiệt hơn. Biết cho đi, ta mới thực sự nhận lại được nhiều hơn cả. Và khi học được cách cho mà không màng tính toán, khi ấy ta sẽ là những con người hạnh phúc nhất, được vây quanh bởi yêu thương, kính trọng.

Câu chuyện về Dế Mèn và Chim Én như một lời nhắc nhở giản dị mà thấm thía: hãy luôn biết mình là ai, trân quý những người đã chìa tay giúp đỡ mình, và sống với tấm lòng trong sáng, biết cho đi, thì cuộc đời mới thực sự có ý nghĩa.